Γερμανικό φθινόπωρο

Το φθινόπωρο του 1946 η εφημερίδα Expressen ανέθεσε στον Στιγκ Ντάγκερμαν, ανερχόμενο τότε αστέρα των σουηδικών γραμμάτων, μια ξεχωριστή όσο και απαιτητική αποστολή: να μεταβεί στη Γερμανία και να αποτυπώσει την καθημαγμένη πραγματικότητα της χώρας μετά την οριστική συντριβή του ναζιστικού Τρίτου Ράιχ. Οι ανταποκρίσεις που έφταναν από κει ήταν ελάχιστες και αντιφατικές. Πώς ήταν άραγε η καθημερινότητα και τι σκέφτονταν οι άνθρωποι; Ο συγγραφέας, εξοπλισμένος με απροκατάληπτο και διαπεραστικό βλέμμα, διέσχισε τις βρετανικές και αμερικανικές ζώνες κατοχής αναζητώντας και συλλέγοντας ένα ευρύ φάσμα γερμανικών φωνών στις πόλεις και στην ύπαιθρο. Τα άρθρα που προέκυψαν από το ταξίδι του συγκεντρώθηκαν στο βιβλίο Γερμανικό φθινόπωρο, το οποίο πλέον θεωρείται ένα ανυπέρβλητο πρότυπο δημοσιογραφικής αφήγησης. Ο ίδιος κατάφερε να σκιαγραφήσει τις συνέπειες του Β΄ Παγκόσμιου Πολέμου με τόσο συγκλονιστικό τρόπο ώστε το κείμενό του ξεπερνά τα στενά χωροχρονικά του όρια και διεκδικεί την αιωνιότητα. Η κατεστραμμένη Γερμανία και τα ερείπιά της δεν διαφέρουν σε τίποτα απ` όλα τα μέρη του κόσμου που επλήγησαν από τα μοιραία και αναπόφευκτα επακόλουθα κάθε πολέμου: την απάθεια και τον κυνισμό.

«Ο Ντάγκερμαν έγραψε με όμορφη αντικειμενικότητα. Αντί για συναισθηματικές φράσεις, επιλέγει γεγονότα τα οποία χρησιμοποιεί σαν τούβλα για να κατασκευάσει ένα συναίσθημα».

Γκρέιαμ Γκριν


«Αν δεν είχαμε τέτοιους συγγραφείς-καταγραφείς όπως ο Ντάγκερμαν ίσως να μη γνωρίζαμε καν ότι υπάρχει ένας κόσμος με ουσία, γιατί δεν θα τον κατανοούσαμε».


Ελφρίντε Γέλινεκ

«Το Γερμανικό φθινόπωρο είναι ένα από τα καλύτερα βιβλία που γράφτηκαν ποτέ για τις οδυνηρές συνέπειες του πολέμου. Ισάξιο με τα κλασικά άρθρα του Τζον Ριντ από τη Σοβιετική Ένωση και εκείνα του Έντγκαρ Σνόου για τη μεγάλη πολιτική επανάσταση στην Κίνα. Ο Στιγκ Ντάγκερμαν απεικονίζει την τραγική κατάσταση τη Γερμανίας μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο με εντυπωσιακή διαύγεια και καλλιτεχνική επιδεξιότητα. Προσφέρει στον αναγνώστη μια βαθιά αντίληψη των πραγμάτων που τελικά συνιστούν την ιστορία κάθε πολέμου. Το Γερμανικό φθινόπωρο είναι απαραίτητο για όποιον ενδιαφέρεται να μάθει τι σημαίνει σπουδαία δημοσιογραφία. Θα έπρεπε να αποτελεί υποχρεωτικό ανάγνωσμα για όλους τους νέους που σκέφτονται να ακολουθήσουν το επάγγελμα του δημοσιογράφου και παραμένει τόσο ζωντανό όσο όταν πρωτοδημοσιεύτηκε το 1947. Διαβάστε το».

Χένινγκ Μάνκελ