Υλικός κόσμος: Οι 6 πρώτες ύλες που διαμόρφωσαν τον σύγχρονο πολιτισμό

FINANCIAL TIMES and NEW STATESMAN Best Book of 2023
BBC RADIO 4 BOOK OF THE WEEK

Schroders Business Book of the Year Award


Άμμος, αλάτι, σίδηρος, χαλκός, πετρέλαιο, λίθιο: τα έξι πιο σημαντικά υλικά στην ανθρώπινη ιστορία. Έχτισαν τον κόσμο μας και θα μεταμορφώσουν το μέλλον μας.

Στο βιβλίο, ο Ed Conway ταξιδεύει την υφήλιο –από τα αποπνικτικά βάθη του βαθύτερου ορυχείου της Ευρώπης, στα πεντακάθαρα εργοστάσια τσιπ πυριτίου της Ταϊβάν, κι αποκεί στις απόκοσμες πράσινες λίμνες απ’ όπου προέρχεται το λίθιο– για να φανερώσει έναν κόσμο μυστικό, κόσμο που σπανίως βλέπουμε. Αποκαλύπτοντας το αληθινό θαύμα των υλικών αυτών, ακολουθεί τις περίπλοκες διαδρομές, τις θαυματουργές διεργασίες και τις άγνωστες εταιρείες που μετατρέπουν τις πρώτες ύλες που χρειαζόμαστε σε προϊόντα εκπληκτικής πολυπλοκότητας.

Ακούμε συχνά ότι ζούμε σε έναν άυλο κόσμο πληροφορίας, στην πραγματικότητα όμως το 2017 εξορύξαμε από τη γη περισσότερη ύλη απ’ ό,τι σε ολόκληρη την ανθρώπινη ιστορία έως το 1950. Ακόμα χειρότερα: για να φτιάξουμε μια ράβδο χρυσού, πρέπει πλέον να σκάψουμε 5.000 τόνους χώμα. Για κάθε τόνο ορυκτών καυσίμων εξάγουμε έξι τόνους άλλων υλικών – από άμμο και πέτρα έως ξύλο και μέταλλο.

Την ίδια ώρα που περικόπτουμε την κατανάλωση ορυκτών καυσίμων έχουμε πολλαπλασιάσει την κατανάλωση όλων των άλλων. Γιατί; Γιατί αυτά τα υλικά χτίζουν τα πάντα. Τα υλικά αυτά κινούν τους υπολογιστές και τα τηλέφωνά μας, χτίζουν τα σπίτια και τα γραφεία μας, δημιουργούν φάρμακα που σώζουν ζωές, τυπώνουν τα βιβλία και τις συσκευασίες μας. Ο σύγχρονος κόσμος δεν θα υπήρχε χωρίς αυτά, και η κρυφή μάχη για τον έλεγχό τους θα διαμορφώσει το μέλλον μας.

Την ώρα που έχουμε μπροστά μας την κλιματική αλλαγή, τις ενεργειακές κρίσεις και την απειλή μιας νέας παγκόσμιας σύρραξης, ο Conway δείχνει γιατί αυτά τα υλικά έχουν περισσότερη σημασία από ποτέ, και πώς η μυστική μάχη για τον έλεγχό τους θα διαμορφώσει το γεωπολιτικό μας μέλλον. Αυτή είναι η ιστορία του ανθρώπινου πολιτισμού, των φιλοδοξιών και της δόξας μας, των καινοτομιών και των ορέξεών μας, από μια καινούργια οπτική γωνία.